Kritik mineral keşfi artık jeologların değil, algoritmaların oyunu haline geliyor. Borusan Ventures, Houston merkezli Atana Elements'ın 27.5 milyon dolarlık tohum turuna katıldı; turu Lowercarbon Capital yönetti, Earthshot Ventures, Overture Ventures, Redwoods Climate Capital, Sunna Ventures, Verve Ventures, Volta Energy Technologies ve WovenEarth de yatırımcı olarak yer aldı. Atana, lityum tuzlu suları, hidrojen, helyum ve bakır gibi kaynakları yapay zekâ ve makine öğrenmesiyle haritalandırıyor; şirketin halihazırda AB ve Amerika'da 100 milyon tonu aşan LCE eşdeğeri lityum kaynağı lisansladığı açıklandı. Bu büyüklükteki bir tohum turu, sektör için alışılmadık; çünkü para erken aşama bir yazılım girişimine değil, hem jeolojik varlık edinimi hem de AI altyapısı kuran sermaye yoğun bir modele akıyor.
Buradaki kritik nokta, sermayenin neden bu noktaya yığıldığını anlamak. Enerji geçişi, batarya tedariki ve yarı iletken talebi lityum, bakır ve helyum gibi kaynakları stratejik bir darboğaza sokmuş durumda; klasik keşif yöntemleri ise hem yavaş hem maliyetli. AI tabanlı keşif, bu döngüyü kısaltarak hem devletlerin tedarik güvenliği gündemine hem de iklim fonlarının portföy mantığına aynı anda hitap ediyor. Borusan Ventures'ın katılımı, Türk sanayi sermayesinin ham madde tedarik zincirinde yukarı doğru konumlanma niyetini gösteriyor; yani burada sadece finansal getiri değil, stratejik erişim de fiyatlanıyor. Asıl mesele şu: Tohum aşamasında bu büyüklükte bir tur, değerlemenin keşfedilen rezerve değil, lisanslanan potansiyele dayandığını gösteriyor. Bu da risk profilini klasik climate tech yatırımından çok daha asimetrik hale getiriyor; varlık dönüşüme uğramazsa sermaye bağlı kalır, dönüşürse çarpan çok yüksek olur. Önümüzdeki iki yılda AI destekli keşif şirketleri, climate tech portföylerinin en tartışmalı ama en çok takip edilen kategorisi olacak.